Drogie @CYFRA_GOV_PL mieliście świetną okazję, żeby raz a dobrze uporządkować dane na rynku nieruchomości i ograniczyć manipulację.
Zamiast tego opublikowaliście standard w którym nie ma nawet nazwy inwestycji pod którą deweloper sprzedaje mieszkania. Za to miejsce na trzy pola związane z REGONem się znalazło XD
Przecież wystarczyło zaprosić do rozmowy kilka firm z branży deweloperskiej, portali nieruchomościowych i agregatorów. Dać im wspólny wątek mailowy i pozwolić wypracować sensowny standard. Potem tylko przepisać 😂
Minimalny wysiłek ze strony ministerstwa, a efekt? Standard na lata, wypracowany wspólnie z rynkiem.
Potem wystarczyło go zatwierdzić, ogłosić sukces i zebrać brawa za konsultacje ze środowiskiem.
Wybraliście drogę minimum wysiłku na etapie projektowania, maksimum problemów dla korzystających z tych danych.
Fascynuje mnie to, że ktoś wpadł na pomysł dodania współrzędnych lat/lon, ale już nie przyszło mu do głowy, żeby dodać nazwę inwestycji, pod którą te mieszkania są oferowane.
Wiemy, gdzie inwestycja leży, ale nie wiemy, jak się nazywa.
Cyfryzacja po polsku. Mamy współrzędne problemu, tylko nadal nie potrafimy go nazwać XD
A co jeśli nie było żadnych unikalnych rezerwacji, a to 20% jest z czapy bo sobie salesy tak kliknęły w systemie?
Opcje są dwie
1. Deweloperzy sami sobie w systemie klikają "hehe rezerwacja" żeby wywoływać FOMO na tych biednych ludziach którzy chcą kupić mieszkanie raz na 30 lat. Dodatkowo chcą się na początku pozbyć najgorszych mieszkan i dać sygnał: hej z tymi mieszkaniami jest wszystko w porządku bo ludzie rezerwują.
Udają przed tobą że mieszkanie piętro niżej jest zarezerwowane. Jak już kupisz to stanie się ono magicznie wolne.
W niektórych inwestycjach dziesiątki mieszkań są wlasnie w takim stanie. Niby zajęte a jak zapytasz to "tamci klienci załatwiają kredyt, a jak nie dostaną to wróci". Ci klienci to halucynacja deweloperska. Nigdy ich w biurze nie było.
2. Ktoś za mocno gotował dane o "rekordowych rezerwacjach" i teraz trzeba posprzątać więc mamy rekordowe spadki. Na czuja jak ktoś już się zdecydował zarezerwować to raczej od razu leci po kredyt i kupuje bo praktycznie się zdecydował.
W Ocenie Skutków Regulacji dla BK2% zakładano:
👉 2023 - 10 000 kredytów
👉 2024 - 40 000 kredytów
👉 2025 - 30 000 kredytów
👉 2026 - 35 000 kredytów
Ministerstwo wiedziało już w grudniu 2023, że pieniądze się skończyły. A wniosków było 112 398, co przełożyło się na 91,3k umów.
ROZUMIECIE SKALĘ TEGO ABSURDU?
Na pierwsze DWA LATA zaplanowano łącznie 50 tys. kredytów. Tymczasem już w 2023 roku podpisano PRAWIE DWA RAZY TYLE UMÓW 😂
Już w grudniu 2023 było wiadomo, że pieniądze się skończyły.
PONAD 900% PIERWOTNEGO PLANU dla 2023 roku.
Jeszcze 1 grudnia 2023 aktualizowano prognozy, bo pierwotne prognozy rozminęły się z rzeczywistością 🤡
Replying to @waldemar_buda
@waldemar_buda: Ja bym chciał, żeby służby sprawdziły, jak to się stało, że program Kredyt 2% na 5 lat został zlikwidowany po pierwszym kwartale i doprowadził do paniki na rynku. Został wycofany.
@RadioZET_NEWS @BeataLubecka #3PnKD
Łukasz Firek retweeted
Anomalia. Kupujący anulowali w październiku 5800 umów przedwstępnych na zakup mieszkań w 7 największych miastach w Polsce 🇵🇱. Te nieruchomości były wcześniej zarezerwowane albo sprzedane. Najwięcej w Krakowie, Katowicach i Wrocławiu.
Dzisiaj PHP przypomniał całej branży IT, że napisanie kodu to jedno, a wzięcie za niego odpowiedzialności to zupełnie inna liga 🙃 (hejterzy PHP-a mogą sobie poużywać)
Pilne aktualizacje, alarmy CERT-ów, administratorzy stawiani na nogi, a niektóre systemy odłączane od sieci.
Dawno nie widziałem takiej ilości systemów, które mają "przerwę techniczną" w tym samym dniu 😀
Po dzisiejszym dniu jeszcze mocniej utwierdzam się w przekonaniu, że cyberbezpieczeństwo może być jednym z najlepszych kierunków rozwoju dla wielu programistów.
Wszyscy zachłysnęli się AI.
Agenci piszą kod. Vibecoderzy stawiają aplikacje w jeden wieczór. Zajebiście.
Tylko kto będzie odpowiadał za ten cały technologiczny burdel, kiedy coś pójdzie nie tak?
Dzisiejsza sytuacja z PHP doskonale pokazuje skalę problemu.
Załatanie dziur to jedno.
Trzeba ustalić, które systemy są podatne. Ocenić ryzyko. Podjąć decyzję, co wyłączyć. Skontaktować się z dostawcami. Wdrożyć poprawki. Zweryfikować skuteczność. Udokumentować działania.
Rejestry ryzyka, analizy wpływu, decyzje, procedury, dokumentacja zmian, dowody wdrożenia zabezpieczeń, raporty.
A jeśli podatność zostanie wykorzystana i dojdzie do incydentu? Wpada analiza jego skutków, obsługa incydentu i obowiązki raportowe.
Kod można wygenerować w kilka minut.
Odpowiedzialności za niego już nie.
I mam wrażenie, że dzisiejszy dzień to dopiero przedsmak tego co nas czeka 🫡
Doradzę jako programista.
Klasyczne klepanie kodu faktycznie traci na znaczeniu. Agenci piszą szybciej, nie marudzą na standupach i zrobią cały backlog, zanim zespół na planningu ustalił, czy to 3 czy 5 story pointów.
ALE...
Jest jedna rzecz, o której w całym tym entuzjazmie mówi się za mało. Bezpieczeństwo i podstawy techniczne.
Bo zbudować coś agentem to dziś żaden problem. CRM w 15 minut, automaty do maili, integracja z czymkolwiek. Działa. Klient zachwycony.
Tylko że ten sam agent często ma klucz API do produkcji, dostęp do skrzynki i czyta dokumenty od "klientów". Wystarczy jedna linijka ukryta w PDF-ie i agent grzecznie wyśle komuś bazę danych. Bo przecież miał być pomocny.
I właśnie tu programiści mają przewagę. Wiedzą, że agent nie dostaje pełnych uprawnień "bo tak szybciej", że może warto posiadać vault na klucze, że każdy input z zewnątrz to potencjalny atak, że trzeba logować, kto co zrobił i że rollback planuje się przed pożarem, a nie w trakcie.
A jeśli ktoś wchodzi w finanse, energetykę, zdrowie czy infrastrukturę krytyczną to szybko będzie miał na karku NIS2 i DORA. Zarządzanie ryzykiem ICT, ciągłość działania, raportowanie incydentów, nadzór nad dostawcami. Tak...dostawca modelu też się liczy.
"Agent sam zdecydował" w zgłoszeniu incydentu? Powodzenia 🫡
Jeśli ktoś szuka swojego miejsca w tym wszystkim co się teraz dzieje to rzucam pomysł na cyberbezpieczeństwo.
Wszyscy rzucili się na budowanie agentów. Mało kto rzucił się na ich pilnowanie. A firmy właśnie na gwałt ogarniają NIS2.
Vibecoderów będzie coraz więcej. Ktoś będzie musiał po nich sprawdzać drzwi i zamki 🙃
Doradzę jako programista.
Klasyczne klepanie kodu faktycznie traci na znaczeniu. Agenci piszą szybciej, nie marudzą na standupach i zrobią cały backlog, zanim zespół na planningu ustalił, czy to 3 czy 5 story pointów.
ALE...
Jest jedna rzecz, o której w całym tym entuzjazmie mówi się za mało. Bezpieczeństwo i podstawy techniczne.
Bo zbudować coś agentem to dziś żaden problem. CRM w 15 minut, automaty do maili, integracja z czymkolwiek. Działa. Klient zachwycony.
Tylko że ten sam agent często ma klucz API do produkcji, dostęp do skrzynki i czyta dokumenty od "klientów". Wystarczy jedna linijka ukryta w PDF-ie i agent grzecznie wyśle komuś bazę danych. Bo przecież miał być pomocny.
I właśnie tu programiści mają przewagę. Wiedzą, że agent nie dostaje pełnych uprawnień "bo tak szybciej", że może warto posiadać vault na klucze, że każdy input z zewnątrz to potencjalny atak, że trzeba logować, kto co zrobił i że rollback planuje się przed pożarem, a nie w trakcie.
A jeśli ktoś wchodzi w finanse, energetykę, zdrowie czy infrastrukturę krytyczną to szybko będzie miał na karku NIS2 i DORA. Zarządzanie ryzykiem ICT, ciągłość działania, raportowanie incydentów, nadzór nad dostawcami. Tak...dostawca modelu też się liczy.
"Agent sam zdecydował" w zgłoszeniu incydentu? Powodzenia 🫡
Jeśli ktoś szuka swojego miejsca w tym wszystkim co się teraz dzieje to rzucam pomysł na cyberbezpieczeństwo.
Wszyscy rzucili się na budowanie agentów. Mało kto rzucił się na ich pilnowanie. A firmy właśnie na gwałt ogarniają NIS2.
Vibecoderów będzie coraz więcej. Ktoś będzie musiał po nich sprawdzać drzwi i zamki 🙃
Doradzę jako NIE programista.
Doradzę jako ktoś, kto buduje rzeczy agentami, robi mini wdrożenia w firmach i prowadzi warsztaty.
Programiści mają ten plus, że rozumieją programowanie. Natomiast klasyczne pisanie kodu traci na znaczeniu, a rola programisty mocno się zmienia... czy nam się to podoba, czy nie.
Ale... programiści rozumieją też, co się dzieje w systemach, znają się "trochę" na architekturze, czasem nawet na bezpieczeństwie.
I właśnie tego brakuje przedsiębiorcom i managerom, którzy wchodzą głębiej w budowanie z agentami.
1. Ciągle w 🇵🇱 brakuje praktyków wdrożeniowców/edukatorów.
Ja swoje tematy obrabiam. Trochę polecam zaprzyjaźnionym firmom. Ale zapytań jest mnóstwo na rynku. A mówię tylko o tych, które trafiają do mnie, czyli o mikroułamku z rynku. Macie tu dużą przewagę nad osobami, które zostały Agentic Engineerami (o czym za chwilę) bez wcześniejszego programowania.
2. Nie zapominajcie o programowaniu, ale przestańcie się nim definiować.
Trochę doczytać, trochę porobić i zmienić stanowisko na Agentic Engineer (CV, LinkedIn). Tego potrzebuje rynek. Specjaliści od konkretnych technologii dalej będą potrzebni (patrz @andrzejkrzywda, który szuka ludzi od Ruby), ale popyt idzie mocno w stronę ekspertyzy. Jeśli nikt Was nie rozchwytuje, rozejrzyjcie się w bańce Agentic Engineer. Tam jest więcej roboty.
3. Warto zmienić narrację.
Dziś dominuje: "vibecoding ssie", "agenci ssą", "LOL sam zrobiłeś CRM". (tutaj na X jakość programiści są przyjemniejsi 🤗) Część tej krytyki jest OK, ale zamiast się śmiać, warto doradzić. A może ktoś zaproponuje Wam projekt/pracę i to zmieni Wam karierę.
4. Trzeba trochę zmienić działanie.
Ja wiem, że review, standupy i te cały procesy są potrzebne, szczególnie w dużych projektach. Ale w świecie agentów procesy wyglądają inaczej. Poobserwujcie wymiataczy (na X jest ich sporo) i zobaczcie, jak pracują i dlaczego robią to lepiej, bezpieczniej, mądrzej i SZYBCIEJ niż typowy vibecoder. Tu jest Wasza wartość rynkowa.
5. "Ale nie umiem marketingu"
Guys. Jak umiecie w agentów, to zróbcie agenta, aby robił marketing za Was.
To chyba tyle. Życzę Wam i sobie wszystkiego dobrego. Plis tylko nie zabierajcie mi klientów 🙃
Pamiętajcie jeszcze matriał "Cenne marzenia" wyemitowanego w programie informacyjnym "Fakty" 14 marca 2026 19:00? Mamy odpowiedź od KRRiT.
👉 Materiał reporterski pt. "Cenne marzenia" uznać należy za nierzetelny i nieobiektywny
👉 Instytut Dewelopera nie istnieje w bazie CEiDG oraz KRS, co świadczy o braku rzetelności dziennikarskiej
👉 W materiale nie wspomniano jednak, że rozmówczyni, Pani Kolaska pracuje w firmie Dekpol Deweloper
Wyemitowany materiał lobbował interesy sektora bankowego oraz branży deweloperskiej, natomiast pomijał całkowicie dobro i bezpieczeństwo finansowe widzów.
A to tylko cytatów z pisma od KRRiT 😉
Chcemy tworzyć rozwiązania AI, a Państwo nie potrafi stworzyć kompletnego formatu danych dla deweloperów.
Ten format to jakaś farsa, a brakuje w nim tak dużo elementów, że ciężko się odnieść do niego w jednym zdaniu.
Kilka pozycji:
❌ brak statusów
❌ brak wersjonowania formatu
❌ brak identyfikatora przedsięwzięcia (nazwa)
❌ brak daty i czasu utworzenia
❌ brak powierzchni użytkowej
❌ brak obsługi pół wielokrotnych
❌ brak słowników wartości
❌ brak parametrów technicznych formatu
❌ brak numeru i daty raportu
❌ brak informacji o sposobie raportowania (przyrostowy, pełny raport)
❌ brak schematu walidacji
✅ pełno niepotrzebnych śmieciowych danych dla klientów
Myślałem, że jak tyle siedzą nad tym formatem to cała branża zostanie zaskoczona profesjonalnym formatem z wyszczególnieniem form eksportu JSON,XML,CSV,XLSX oraz formatu, który zabezpieczy klientów przed możliwymi manipulacjami.
Dramat.
Mamy projekt formatu danych dot. raportowania cen mieszkań przez deweloperów.
🚨 Format jest bardzo niepokojący 🚨
Nie będzie tam takich informacji jak choćby NAZWA INWESTYCJI. Nie wspominając już o statusie lokalu (sprzedany/zarezerwowany/wolny) czy dacie zakończenia budowy.
Mamy 10 pól dla adresu lokalu, w którym prowadzona jest sprzedaż wraz z formą kontaktu, a nie mamy podstawowych informacji jak status mieszkania.
Uniemożliwia to analizowanie danych pod manipulacje rynkowe w tym fałszywe rezerwacje lub raportowanie sprzedaży, która nie miała miejsca.
A to grupa interesu, która brała udział w konsultacjach.
Jak to możliwe, że w konsultacjach nie brał udziału żaden portal, który z tych danych będzie korzystał?
„Przesadziliśmy z tymi 20k” i mamy już po 17k.
Usłyszycie w mediach, że jest załamanie cen w Warszawie czy, że to anomalia?
Oczywiście jak rosło to zgodnie z zasadami rynki, że ceny nieruchomości tylko w górę, ale jak okazało się, że największy portal ogłoszeniowy jest podatny na gotowanie danych to cisza.
Takie zasady wolnego rynku nieruchomości 😜
Długo się nie cieszyli tymi 20k/m2 w Warszawie, najwidoczniej przez miesiąc nadrukowali wystarczająco artykułów o tym, że ceny ROSNĄ i zaraz was NIE BĘDZIE STAĆ.
Cały czas czekamy aż @McGramat zlituje się nad nami wszystkimi i ustali w końcu ten jednolity format danych.
"Ryzyko podniesienia cen mieszkań jest maksymalnie ograniczone"
Nie. Ono nie jest "maksymalnie ograniczone". Ono jest jednym z najbardziej oczywistych ryzyk całego tego pomysłu.
Bo jeśli państwo daje ludziom po 100k zł, które można dorzucić do zakupu mieszkania albo wkładu własnego, to wydarza się rzecz szokująca...kupujący mają więcej pieniędzy na zakup mieszkań.
Mieszkanie
❌ nie urosło
❌ nie sklonowało się
❌ nie pojawiło się drugie obok
Za to
✅ pojawił się kolejny człowiek mogący za nie zapłacić
Deweloperzy oraz sprzedający widząc, że klient właśnie dostał dodatkowe 100 000 zł oczywiście mówią...
"Panie Areczku, ależ absolutnie nie będziemy tego uwzględniać w cenie, jesteśmy przecież ludźmi honoru"
Mamy nawet badania pokazujące co się dzieje, kiedy państwo (🇵🇱,🇩🇪,🌍) robi dokładnie takie eksperymenty.
🌍 OECD w raporcie Economic Survey: Poland 2025
👉 "Any new demand-side policies risk raising housing prices further given a relatively fixed supply of housing."
czyli po polsku:
👉 "Każda nowa polityka zwiększająca popyt grozi dalszym wzrostem cen mieszkań przy względnie stałej podaży."
Ale spokojnie. Widocznie OECD nie wiedziało, że jeśli nazwiemy dopłatę "bonem", to prawa ekonomii przestają działać.
🇵🇱 NBP opisując Bezpieczny Kredyt 2%
👉 "Wzrost popytu, stymulowany programem Bezpieczny Kredyt 2%, przyczynił się do wzrostu dynamiki cen nominalnych"
NBP opisuje mechanizm bardzo jasno..istotny wzrost popytu + ograniczona podaż = wzrost cen.
Czyli państwo dopłaciło kupującym do możliwości zakupu, popyt skoczył, podaż nie nadążyła i ceny przyspieszyły.
A teraz proponuje się instrument, który daje rodzinie nawet 100k zł i słyszymy, że ryzyko cenowe będzie "maksymalnie ograniczone".
Na podstawie czego?
Bo pieniądze nazywają się bonem, a nie kredytem?
Sprzedającego naprawdę nie obchodzi, czy dodatkowe 100k kupującego pochodzi z oszczędności, kredytu, od babci czy z budżetu państwa.
Obchodzi go, że kupujący może zapłacić więcej.
🇩🇪 Bayerische Eigenheimzulage w Bawarii
W 2018 roku Bawaria wprowadziła bezpośrednią dopłatę 10k euro do zakupu lub budowy nieruchomości na własne cele mieszkaniowe.
Ekonomistka Carla Krolage porównała ceny nieruchomości w regionie z dopłatą i bez niej.
Wynik?
Ceny po bawarskiej stronie wzrosły o ~10k euro i więcej.
Dopłata 10k euro
Dodatkowy wzrost ceny ~10k euro
Autorka stwierdza, że wynik jest zgodny z pełną kapitalizacją subsydium w cenach .
I podsumowuje, że zamiast poprawić dostępność domów dla rodzin, program podniósł ceny i głównymi beneficjentami stali się sprzedający nieruchomości.
Co więcej, efekt cenowy był większy w tych segmentach rynku, które były bardziej wystawione na działanie dopłaty.
To jest szczególnie ważne przy polskim pomyśle. Bo argument "bon jest tylko dla rodzin, więc nie podbije całego rynku" jest nietrafiony.
On nie musi podbić całego rynku. Może podbić właśnie ceny większych mieszkań, 3/4 pokojowych i domów, czyli dokładnie nieruchomości, których szukają rodziny z dziećmi.
Państwo chce poprawić rodzinom dostęp do większych mieszkań, więc zwiększa ich zdolność do zapłaty za większe mieszkania, po czym większe mieszkania mogą zdrożeć najbardziej.
Teraz rozjedźmy argumenty.
❓ALE TO NIE TYLKO DLA BOGATYCH ZE ZDOLNOŚCIĄ KREDYTOWĄ
Jeżeli ktoś wcześniej miał 400k zł możliwości zakupu i nie mógł wejść na rynek, a po bonie ma 500k, to właśnie pojawił się nowy efektywny popyt.
Jeśli 10 osób chce kupić 5 mieszkań, ale tylko 5 stać na oferowaną cenę, mamy pewną sytuację.
Jeżeli państwo daje pozostałym pieniądze i nagle wszystkich 10 stać na zakup...to liczba mieszkań nadal wynosi 5.
Naprawdę trzeba tłumaczyć, w którą stronę działa to na cenę?
❓ALE PIENIĄDZE BĘDĄ WPŁYWAŁY STOPNIOWO
To mój ulubiony argument.
Przewidywalny, trwały program nie likwiduje efektu popytowego. Rynek może po prostu uwzględnić go w oczekiwanych cenach. W Bawarii badanie pokazało właśnie kapitalizację dopłaty w cenach.
❓BON MOŻE POMÓC KONKRETNEJ RODZINIE I JEDNOCZEŚNIE PODBIJAĆ CENY
Rodzina dostaje 100k zł. Super. Jeśli dzięki temu kupuje mieszkanie to program jej pomógł.
Ale jeżeli w wyniku programu mieszkania odpowiednie dla takich rodzin drożeją np. o wartość dopłaty, to:
👉 część publicznych pieniędzy przechwytuje sprzedający
👉 osoby bez bonu płacą więcej
👉kolejna grupa kupujących potrzebuje jeszcze większego wsparcia.
I zaczynamy klasyczną zabawę (cykl dopłat):
dopłacamy do drogich mieszkań ➡️ mieszkania drożeją ➡️ trzeba bardziej dopłacać do drogich mieszkań ➡️ zdziwienie, że mieszkania są drogie
Bo praw popytu i podaży nie da się wyłączyć ustawą. Nawet jeśli bardzo ładnie nazwie się ustawę...
Tak. Powinniśmy płacić nawet 100k zł bonu mieszkaniowego rodzinom za urodzone dziecko. Tak jak powiedziałem to w rozmowie z @rzeczpospolita👇
Ponieważ sprawa wzbudza duże kontrowersje-poniżej więcej szczegółów,badań,danych
Zanim wyleje się hejt-prośba o lekturę
Sprawę bonu opisaliśmy z @mic_kot w naszej książce "Jak uniknąć demograficznej katastrofy" wydanej przez @Przeswity
1. Najpierw spójrzmy co mówią BADANIA o wpływie na dzietność dostępności mieszkań. A mówią tak: ma zasadniczy wpływ
- Na przykład wyniki badań – o tyle ciekawe, że dotyczą Europy Środkowo-Wschodniej - opublikowane w 2020 r. przez dwie badaczki Kristin Makszin i Dorothe Bohle wskazują, że trudny dostęp do mieszkań, a także zmuszanie ludzi do wieloletnich kredytów na ich zakup ograniczają istotnie formowanie się gospodarstw domowych, prowadząc do obniżenia dzietności (Makszin, K., Bohle, D. (2020). Housing as a Fertility Trap: The Inability of States, Markets, or Families to Provide Adequate Housing in East Central Europe)
-Ciekawe badania przeprowadziło w Niemczech dwoje tamtejszych badaczy, którzy na poziomie wszystkich 402 niemieckich powiatów analizowali w czasie zmienne dotyczące dzietności. Wykazują, że ma też na nią wpływ dostępność mieszkań. Ich brak, zwłaszcza wystarczającej ich powierzchni, koreluje z niższym TFR (Bujard, M. and Scheller, M. 2017. Impact of Regional Factors on Cohort Fertility: New Estimations at the District Level in Germany. Comparative Population Studies. 42, (Jul. 2017)
-Przeglądu badań związanych z wpływem rynku mieszkaniowego na dzietność dokonuje też w publikacji „Uwarunkowania dzietności” Magdalena Górczyńska-Angiulli, ekspertka Luxembourg Institute of Socio-Economic Research (LISER). Podkreśla m. in., że badania wskazują, że także tytuł prawny do zajmowanego lokalu jest często związany z liczbą dzieci. Właściciele mieszkań mają zwykle ich więcej niż lokatorzy, a decyzja o założeniu rodziny jest niejednokrotnie skorelowana ze zmianą statusu z lokatora na właściciela
- Roli mieszkań w związku z dzietnością dowodzą też badania Clary H. Mulder. Stwierdza, że dostępność odpowiednich i niedrogich mieszkań z jednej strony może przyciągnąć określone kategorie migrantów, ale wpływa także zachęcająco na młodych ludzi, by opuszczali dom rodzinny, zawierali małżeństwa, mieszkali wspólnie i posiadali dzieci (Mulder, C.H., “Population and housing: A two-sided relationship”, 2006, Demographic Research)
-kanadyjska badaczka Sarah R. Brauner -Otto stwierdza: "Nasze wyniki potwierdzają teorie, które wskazują, że zasób mieszkaniowy to istotny czynnik determinujący dzietność, zwłaszcza jeśli chodzi o moment urodzenia"
(Sarah R. Brauner -Otto ,, “Housing and Fertility: A Macro-Level, Multi-Country Investigation, 1982–2016”)
2. Także w Polskich badaniach mieszkania wysuwają się na czołowe pozycje jeśli chodzi o deklarowane bariery dzietności
3. Na czym ma polegać bon?
Pieniądze z bonu mogłyby być wykorzystane wyłącznie na cel mieszkaniowy. Przysługiwałby w wysokości:
- 5-krotnośći średniego wynagrodzenia (obecnie ok. 50 tys. zł) - przy urodzeniu pierwszego dziecka lub zawarciu związku małżeńskiego (w zależności od tego co następuje wcześniej), w procesie formowanie się rodziny,
- 6-krotności średniej pensji (ok. 60 tys. PLN) - przy urodzeniu drugiego dziecka,
- 10-krotnośći (ok. 100 tys. PLN) - przy urodzeniu trzeciego dziecka i kolejnych.
Można też rozważyć wprowadzenie bonu w wysokości 100k na każde dziecko (koszt 24 mld)
Pieniądze z Bonu można by wykorzystać jako wkład własny, bezpośredni wydatek przy zakupie mieszkania, jako refundację wcześniej poniesionych wydatków na cel mieszkaniowy (np. adaptacja pokoju, strychu itp.) czy gruntowny remont, poprawiający warunki.
Bon przyczyniłby się do znacznej poprawy sytuacji materialnej osób chcących zakupić mieszkanie/poprawić warunki. Byłby pomocny zwłaszcza młodym, chcącym założyć własne gospodarstwo domowe, choć jest też rozwiązaniem adresowanym do szerszej grupy rodzin, np. dla mających już lokum i chcących mieć kolejne dzieci, ale „zablokowanych” przez brak pieniędzy/zdolności kredytowej do poprawy warunków. Bon nie „wpędza” ich też w kredyt (można wyobrazić sobie sytuację, że jest zachętą do zamiany mieszkania na większe z dopłatą przy posiadanych już jakichś własnych środkach). Może pozytywnie wpłynąć na liczbę zawieranych małżeństw i na liczbę rodzących się dzieci (m. in. ze względu na progresję przy 3. dziecku).
Może też wpływać na decyzje o pozostaniu w mniejszych miejscowościach (łatwiejszy zakup tańszych nieruchomości), a dzięki temu może przyczynić się do zapobiegania negatywnemu zjawisku depopulacji tzw. prowincji.
Może ponadto przyczyniać się do mniejszej emigracji za granicę oraz zachęcać Polonię do powrotów z emigracji.
Jest to rozwiązanie celowane do rodzin, redukuje przez to ryzyko traktowania pomocy państwa, by zakupić np. kawalerkę w celu jej najmu (takie działanie powinno być finansowane bez wsparcia).
Koszt takiego bonu to kwota ok. 20 mld zł rocznie, którą można wygospodarować z oszczędności po wdrożeniu do programu 800+ kryterium dochodowego na pierwsze/jedyne dziecko, tak jak było w 2016 r. (czyli nie wydajemy extra $, ale mądrzej to co mamy)
4. Czy podniesie ceny
Ze wzgl na jego konstrukcję (niekoniecznie wydatek u developera/nowe lokum), ale także remont/poprawa istniejącego zasobu + nie tylko dla zamożniejszych mających zdolność kredytową z BIG5 = ryzyko takie jest maksymalnie ograniczone. Pieniądze wpływałyby na rynek stopniowo, ale też regularnie co nie zaburzałoby go nagłym dopływem extra środków
@BrzezinskiMich @Kpelczynska @1972tomek @Bartek_Kawalek @BetonoweZloto
nitter.gq/rzeczpospolita/status/…
Już wiedzą, że wylatują to hamulce puszczają, a to 10 sekundowa analiza XD
Sławomir Ćwik nowym wiceministrem klimatu i środowiska. Nominację wręczyła mu szefowa resortu Paulina @HennigKloska.
@S_Cwik jest prawnikiem oraz przedsiębiorcą, posłem na Sejm X kadencji. Nowy sekretarz stanu obejmie obowiązki 14 września 2026 r.
Łukasz Firek retweeted
Konsekwentnie porządkujemy rynek nieruchomości. Do konsultacji trafił projekt ust. zakazujący pośrednikom:
- pobierać prowizje od obu stron umowy
- publikować oferty bez umowy z właścicielem
Pośrednik będzie też musiał weryfikować stan prawny i faktyczny.
legislacja.rcl.gov.pl/projek…
Łukasz Firek retweeted
20 002 zł za metr kwadratowy w Warszawie. Mamy to! Brawo!
Już niedługo wszyscy posiadacze mieszkań w stolicy będą milionerami, a jeśli tempo się utrzyma, to w ciągu dekady zrobią się z nich multimilionerzy.
Zostawmy jednak na moment cynizm, bo chciałbym Wam wytłumaczyć, co dokładnie widać na tym screenie.
Załaczony screen to dane z Otodom Analytics. Jasnoszara linia pokazuje średnie ceny na rynku pierwotnym, ciemnoszara pokazuje ceny na rynku wtórnym, a zielona jest średnią z jednego i drugiego. Według nich w czerwcu 2026 rynek pierwotny w Warszawie kosztuje 20 002 zł za metr, wtórny kończy miesiąc przy 18 800 zł, a zielona linia średniej leży w tym samym punkcie ciut ponad 18 200 zł.
Mamy więc średnią dwóch liczb, która jest niższa od każdej z nich, a nie jest to błąd zaokrąglenia, tylko odkrycie zasługujące na matematycznego Nobla, czyli Medal Fieldsa.
Wisienką na torcie pozostaje wykres obok, który stoi na tym samym ekranie i na tych samych filtrach, czyli Warszawa, rynek pierwotny, czerwiec 2026. Mieszkania do 40 metrów kosztują tam 18 400 zł za metr, te od 40 do 59 metrów 17 466 zł, te od 60 do 89 metrów 16 895 zł, a te powyżej 90 metrów 19 793 zł. Skoro najdroższy segment kończy się na 19 793 zł, to chciałbym się dowiedzieć, w jaki sposób średnia dla całego miasta wynosi 20 002 zł, bo średnia ważona nie potrafi być wyższa od swojego najdroższego składnika.
Otodom Analytics, ja wszystko rozumiem, długi weekend sierpniowy, grill, chill, słoneczko, ale czy Was już do reszty pogięło? Czy Wy na pewno jesteście odpowiednio dotlenieni i nasłonecznieni, bo zaczynam się poważnie martwić o stan zdrowia Waszych umysłów.
Kiedy patrzę na to wszystko, zastanawiam się, czy w Podcast Biznesowy nie powinniśmy zrobić dedykowanej serii, w której regularnie pokazywalibyśmy, co naprawdę wynika z liczb, w kontrze do przedruków notek prasowych rynku pierwotnego i do wykresów, które Otodom i Rynek Pierwotny dystrybuują. Dołożylibyśmy chociaż tę malutką cegiełkę do walki z asymetrią informacji.
Nie będę nikomu insynuował, kto tu jest na czyich usługach, ale zapytam inaczej: w czyim interesie leży to, żeby ta asymetria stała na tak absurdalnym poziomie, i komu ma przynieść pieniądze jawne wprowadzanie ludzi w błąd? Kupujący czyta nagłówek o dwudziestu tysiącach za metr i na tej podstawie podejmuje decyzję o kredycie na trzydzieści lat, a nie sprawdza, że na sąsiednim wykresie żaden przedział metrażowy do tych dwudziestu tysięcy nawet się nie zbliża.
Basta, moi drodzy, basta. Powinniście się wstydzić.
Miłego dnia moi drodzy!
(Dla wszystkich poza tą obłudną zgrają)
Chyba wszystkim to umknęło. A mamy tu do czynienia z prawdziwym "drukowaniem" danych przez największy portal, mający niemal monopolistyczną pozycję na rynku.
Otodom twierdzi, że jeśli średnia cena wynosi:
👉na rynku wtórnym 18 771 zł/m2
👉na rynku pierwotnym 20 002 zł/m2
👉to średnia dla całości wynosi…18 209 zł/m2
Czyli mniej niż średnia w każdej z dwóch składowych kategorii.
Chyba właśnie dotarliśmy do nowego poziomu eksperckiego dna, szkoda.
Łukasz Firek retweeted
3 125 złotych na metrze, ponad 180 tysięcy złotych w cenie 60-metrowego mieszkania i około 400 tysięcy złotych w kosztach 30-letniego kredytu hipotecznego.
Tyle wynosi różnica między średnią, jaką o Warszawie w I kwartale 2026 podaje Rynekpierwotny pl, a ceną, za jaką ludzie faktycznie kupili tam mieszkania. Tymczasem na stronie NBP, który publikuje m.in. ceny ofertowe i transakcyjne rynku pierwotnego od III kwartału 2006 roku, możemy przeczytać, że w I kwartale 2026 metr w Warszawie kosztował 18 050 złotych w ofercie i 16 475 złotych w transakcji. Big Data Rynek Pierwotny podaje za ten sam kwartał 19,6 tysiąca "w ofercie".
Metodologii wyliczenia tej średniej nie znajdziecie w notce prasowej, tylko w FAQ platformy komercyjnej, gdzie napisano, że są to „średnie ceny metra kwadratowego ofert deweloperskich prezentowanych na portalu rynekpierwotny pl".
To jest średnia z ofert, a nie ze sprzedanych ofert, więc nie mierzy tego, co ludzie kupili, tylko to, co stoi niesprzedane w witrynie/na rynku, a skoro najdłużej stoi to co najdroższe to rośnie z każdym miesiącem, w którym ta część oferty się nie sprzedaje. Jakby tego było mało, to przez wzrost udziału "segmentu premium" w ofercie, na jednym wykresie przedstawiane są średnie premium (42 tys. za metr), średnie łączne (19,6 tys. za metr) i segment "bez premium" (17 tys. za metr).
Dlaczego liczą średnią arytmetyczną zamiast mediany jak Deweloperuch.pl? "Bo tak się zawsze robiło."
Do czego to wszystko prowadzi? W maju 2026 portal Bank przedrukowuje notkę, w której czytamy, że „średnia cena metra kwadratowego nowych mieszkań w Warszawie pędzi w stronę symbolicznej bariery 20 tysięcy złotych", a Marek Wielgo dodaje:
„Przebicie poziomu 20 tysięcy złotych za metr kwadratowy może mieć znaczenie nie tylko ekonomiczne, lecz także psychologiczne, jako nowy punkt odniesienia wpływający na oczekiwania cenowe i decyzje zarówno deweloperów, jak i kupujących."
To jest opis kotwiczenia sporządzony przez człowieka, który umyślnie tą kotwicę "ustawia", a całość jest przy tym zredagowana perfekcyjnie, bo słowo „oferowanych" zdejmuje z autorów odpowiedzialność, której i tak nikt nie wyegzekwuje, skoro do nagłówka trafia sama liczba.
Ceną mieszkania jest kwota, na którą ktoś się zgodził i którą ktoś zapłacił, a nie liczba, którą ktoś sobie "zażyczył." Dopóki do mediów idą wskaźniki opierające się na tych drugich to kolejne nagłówki nie opisują realiów tego rynku, tylko go wypaczają, zwiększając asymetrie informacji.
Po co?
Aby rachunek za to płacił przez trzydzieści lat człowiek, który nie był świadomy różnic w prezentowanych danych.
Dobrego tygodnia moi drodzy!
PS. Pozdrowienia dla redakcji, które od lat przeklejają te notki słowo w słowo i przez cały ten czas nie zadają tym portalom jednego pytania: na jakich transakcjach liczycie tę średnią?
youtube.com/watch?v=skKJgECr…
@deweloperuch @DawidParzyk @mickpll @MNiedorozwoju @BetonoweZloto @portalzeropl @K_Stanowski @moczydlowskid
Jeśli macie FIRMĘ to uważajcie bo zastrzeżenie numeru PESEL nie działa tak ja myślicie!
Bo sytuacja wygląda absurdalnie:
Zastrzegasz PESEL, żeby nikt nie otworzył na Ciebie konta, nie wziął kredytu i nie zrobił Ci finansowego...sami dokończcie.
Super. Bezpiecznie. Państwo działa🔒
ALE...
Jeśli prowadzisz JDG, to nagle wjeżdża plot twist.
Jeśli osoba, która zastrzegła PESEL prowadzi JDG to można bez problemu założyć na nią konto bankowe i wziąć "kredyt".
Banki potrafią uznać takie działanie za prawidłowe (sic!), bo w tym przypadku nie występujesz jako konsument.
Przy zastrzeżonym PESEL-u nadal można więc założyć konto związane z działalnością, bez skutecznej weryfikacji samego zastrzeżenia, a następnie próbować zaciągać zobowiązania na firmę.
Po co mamy mechanizm zastrzegania PESEL-u, skoro część tej ochrony znika pod płaszczykiem JDG.
Może zamiast czekać na kolejne historie ludzi, którzy dowiedzą się o "swoim" kredycie z wezwania do zapłaty, warto tę lukę naprawić.
Posłuchajcie rady wicepremiera @KGawkowski i zastrzeżcie sobie PESEL. Chociaż pewnie większość z Was ma go już zastrzeżonego od dawna.
Niestwty nic więcej sensownego nie da się zrobić w Polsce, kiedy wyciekną wasze dane medyczne (albo inne, które PESEL zawierają)
Jeśli przed kwietniem 2024 byliście u lekarza, to przypomnijcie sobie u którego. Możecie zapytać go czy korzystał z systemu MyDr. A jeśli tak, to przypomnijcie sobie jakie dane mu podawaliście. To nie oznacza, że lekarz faktycznie wpisał te wszystkie dane (np. niektórzy nie wpisują adresu) no ale to jest wasz "worst case scenario".
Na koniec trzymajcie kciuki, żeby być w tej części pacjentów, do której atakujący nie uzyskał dostępu.
Tymczasem flipperzy próbujący sprzedać swoją "perełkę inwestycyjną" w stanie deweloperskim w Łodzi.
Kuba Midel przyznaje - ceny mieszkań w Łodzi spadają o 20%.
"Kupiłem to mieszkanie za 11 tys. zł za metr i w tym samym budynku kupiłem mieszkanie kilka miesięcy temu 2.5 tys. zł za metr taniej. Mi mówi to dużo i myślę, że wam również"
W sumie ciekawe co mówi ta historia ludziom, którzy dwa lata temu uwierzyli w jego pierdololo o wiecznie rosnących cenach nieruchomości.
Otwierasz dwa lipcowe raporty o rynku mieszkaniowym i czujesz się jak juror w "MasterChefie" to samo danie, ale każdy kucharz podaje zupełnie co innego.
Kuchenne rewolucje, tylko zamiast schabowego gotują nam dane na rynku nieruchomości.
Rynekpierwotny podaje, że sprzedało się 4,4k mieszkań i "oczekiwana stagnacja", 4,4k wprowadzeń i 78k mieszkań w ofercie.
Otodom podaje, że sprzedało się 4,4k mieszkań, można pomyśleć, że wszystko się zgadza, ale mamy 3k wprowadzeń i 59k mieszkań w ofercie.
Wyparowało prawie 1,4k wprowadzonych mieszkań 😶🌫️
Problem polega na tym, że obie firmy opowiadają o "rynku", choć tak naprawdę każda opowiada przede wszystkim o własnej bazie danych.
To trochę tak, jakby Biedronka i Lidl osobno policzyli średnią majonezu w Polsce, każda wyłącznie na podstawie własnych danych z półek.
💛Lidl ogłasza: "ceny majonezu w stagnacji"
💚Biedronka odpowiada: "majonez zaliczna jeden z najlepszych miesięcy w roku"
A potem publikują raporty o sytuacji na rynku majonezu.
Najbardziej absurdalne jest to, że punkt wyjścia wygląda niemal identycznie czyli 4,4k sprzedanych mieszkań, a mimo to jedna strona ogłasza stagnację, a druga boom. Interpretacje rozjeżdżają się jak wózki sklepowe z krzywym kółkiem.
Oczywiście liczby mogą być prawdziwe, ale na stole mamy dwa zupełnie inne dania...
Dlatego przed przeczytaniem kolejnego nagłówka o boomie, odbiciu albo rekordzie rezerwacji warto sprawdzić kto te dane gotował 😄
To jest kino kiedy doda się do tego, że aktualnie firmy, samorządy, jednostki publiczne muszą wdrażać NIS2, DORA pod Krajowy System Cyberbezpieczeństwa (KSC).
SIEM, IDS, XDR, SOC, MFA, MDM, DLP i wiele więcej trzy literowych skrótów.
Tymczasem Wiceminister Sprawiedliwości traci dostęp do WhatsAppa. Ciekawe czy urządzenia posłów i ministrów są objęte MDM, MFA czy DLP bo jeśli nie to mamy totalne kino pod względem cyberbezpieczeństwa XD
🔴 Arkadiusz Myrcha padł ofiarą hakerów. Wiceminister ostrzega
Wiceminister sprawiedliwości Arkadiusz Myrcha padł ofiarą cyberprzestępców, którzy przejęli jego konto w popularnym komunikatorze WhatsApp. Polityk Koalicji Obywatelskiej wydał pilny apel do swoich znajomych, ostrzegając ich przed klikaniem w linki przesyłane z jego numeru. "To wirus!" - zaalarmował.


































