🇹🇷Wolfe.bitcoin🇹🇷

“Fed haftaya kesin faiz artıracak. Olasılık %85,5.” Piyasada bu rakama neredeyse Allah’ın emri muamelesi yapılıyor. Virgülden sonra bir rakam görünce tahminin kesinliği de artmış sanılıyor. Oysa önce o yüzdenin nasıl üretildiğini anlamak lazım. Bu rakam, Fed üyelerine sorulan bir sorunun cevabı değil. Ekonomistler arasında yapılmış bir oylama da değil. Faize bağlı vadeli işlem sözleşmelerinin fiyatlarından hesaplanıyor. Bu sözleşmeler, belirli bir ay boyunca gerçekleşecek ortalama gecelik faize dayanıyor. Yani %85,5, yatırımcıların %85,5’inin tek tek sayıldığı anlamına gelmiyor. Belirli varsayımlar altında, işlem fiyatlarının karşılık geldiği olasılık bu. Üstelik faiz artışı ihtimali bir hafta önce %58,4, önceki gün %69,0, şimdi %85,5. Piyasa yeni verilerle fikrini ve fiyatını değiştirmiş. Yeniden değiştirebilir. Bu fiyatlarda tahminlerin yanında riskten korunma işlemlerinin ve risk karşılığı talep edilen getirinin de etkisi olabilir. İşlemlerin çoğu da algoritmalar tarafından yapılıyor ve algoritmalar enflasyon verisindeki nüanslara da aldırmıyorlar. %85,5 elbette güçlü bir beklenti. Ciddiye alıyorum. Ama ciddiye almakla kesin hüküm saymak arasında fark var. Dünden beri enflasyonun ayrıntılarını paylaşmamın nedeni de bu. Ağustosta gıda ve enerji hariç tüketici enflasyonu aylık %0,3 geldi. Piyasaları korkutan buydu. Telefon hizmetlerindeki %5,9’luk artış, aylık çekirdek enflasyona yaklaşık 0,1 yüzde puan ekledi. Bu etki çıkarıldığında artış yaklaşık %0,2 oluyor. Ekonomistler, AT&T ve T-Mobile’ın tarife değişikliklerini bu sıçramanın olası nedenleri arasında gösteriyor. Telefon faturası elbette gerçek bir gider. Zam da gerçek. Ama bir tarife değişikliğinin fiyatı bir kez yukarı taşımasıyla, ekonominin her tarafında fiyat artışlarının sürekli hızlanması aynı politika tepkisini gerektirmek zorunda değil. Fed’in kendi açıklaması da alt kalemlere bakarak geçici etkileri ayırdığını, birkaç aylık eğilimi değerlendirdiğini söylüyor. Üstelik %2 hedefini PCE denen tüketim harcamaları fiyat endeksi üzerinden tanımlıyor. TÜFE’deki tek bir aylık sürpriz, otomatik faiz artırma talimatı değil. Fed’in enflasyonu değerlendirme yaklaşımı Dün paylaştığım PCE hesabı da henüz açıklanmamış veriye ilişkin bir tahmindi. Oradaki temmuza yakın tempo beklentisini, telefon tarifelerinin etkisini ve daha yüksek faizin konut gibi alanlarda yaratacağı baskıyı birlikte değerlendirdiğimde benim beklentim hâlâ faizlerin sabit kalması. Yanılabilirim. Fed, enflasyonun kalıcılaşması riskini daha ağır görüp artırmayı seçebilir. Piyasa beklentisinin yarattığı baskıyı da küçümsemiyorum. Ama piyasa %85,5 fiyatlıyor diye benim düşünmeyi bırakmam gerekmiyor. Fed kararını açıklayana kadar o ekrandaki sayı bir fiyatlamadır. Karar metni değildir.