Eser ÇOLAK

Öğretmenleri özne olmaktan çıkaran, mesleki özerkliği ortadan kaldıran, öğrencilerin yaşadığı eğitimdeki eşitsizliği daha da derinleştirecek OYSS ile ilgili yapılan her yeni açıklama eğitimde yaşanılan sorunların artacağının kanıtıdır. *Öncelikle bu düzenlemeyi hazırlayanların okulların gerçeğinden ne kadar uzak olduğu kılavuzun yayınlanmasıyla görülmüş oldu. OYSS’nin tanıtıldığı gün merkezden atanan soruların öğretmenler tarafından bir gün önce görülebileceği açıklanmıştı. Öğretmenler; öğretmenlerin soru hazırlama hakkını dahi elinden alan bu düzenleme ile zaman, teknik olanaklar gibi bir çok nedenden başta yoğun mevcutlu okullar olmak üzere sınavların yetiştirilmesinin mümkün olamayacağını belirterek eleştirmişti. Kılavuzla bir gün önce açıklaması değiştirilerek sistemin 4 gün önce açılacağı açıklandı. *Sınav sistemi değişikliğinin mevzuat alt yapısı olmadığından mevzuata rağmen yapıldığından hukuki dayanağı da yoktur. MEB Ölçme ve Değerlendirme Yönetmeliğinde Bakanlık ve İlçe Milli Eğitim Müdürleri Kurulu kararıyla yapılan sınavlar dışında kalan sınavların okul genelinde ortak yapılması düzenlenmişken OYSS ile sınavlar ülke genelinde planlanmıştır. MEB Yazılı ve Uygulamalı Sınavlar Yönergesi’ne göre okul genelinde yapılacak sınavların sorularının ve cevap anahtarlarının eğitim kurumu alan zümre öğretmenleri tarafından belirlenmesi düzenlenmiş iken OYSS uygulamasında yönergeye aykırı olarak sorular merkezi olarak ve bir havuzdan atanmaktadır. Yönergede okul geneli ortak sınavların uygulanması ve değerlendirilmesi okul alan zümre öğretmenlerince yapılması düzenlenmiş iken OYSS kılavuzunda sınavların değerlendirilmesinde komşu okul alan zümre öğretmenleri de görevlendirilebileceği açıklanmıştır. Açıklanan OYSS kılavuzu; yönetmelik ve yönergeye aykırıdır. Bu yüzden bu sistemin uygulanması hukuki dayanaktan da yoksundur. *Yayınlanan soru takvimi ile soru hazırlama ve değerlendirme yetkisi dahi ellerinden alınan öğretmenlerin sınav günlerini ve sınav takvimini planlama yetkisi de ellerinden alınmaktadır. Sınav sorularının içeriklerinin,sınav sonuçlarının değerlendirilmesinin nasıl yapılacağının, sınav günü ve saatlerinin merkezi olarak planlanacağı açıklandı. *Bu denli kapsamlı bir değişikliğin pilot uygulaması dahi yapılmamıştır. Açık uçlu soruların değerlendirilmesi, yapay zeka kullanımından kaynaklı yaşanılacak sistemsel hatalar başta olmak üzere çok sayıda olası yaşanılacak sorunda öğretmenler ve öğrenciler yeni sorunlarla karşı karşıya kalacaktır. Sınav merkezli eğitim sisteminin eğitimde yarattığı yıkımı açık bir şekilde yaşamış iken OYSS ile sınav merkezli eğitim sistemi yaygınlaştırılmaktadır.