Struik

Er was een tijd dat sparen gold als verstandig. Dat je iets opzij zette voor later. Voor tegenvallers. Voor onderhoud aan je huis. Voor je pensioen. Voor je kinderen misschien. Tegenwoordig lijkt de overheid vooral te denken: mooi, daar kunnen we nóg een keer belasting op heffen. Je werkt jarenlang. Iedere maand verdwijnt bijna de helft van je salaris richting Belastingdienst. Van wat overblijft spaar je een beetje. Je krijgt een bonus: belast. Je erft wat van je ouders: belast. Dat spaargeld groeit langzaam aan. Inflatie tikt door, maar ondertussen betaal je belasting over je vermogen. Na tien jaar besluit je verstandig te investeren in je woning. Geen Lamborghini. Geen exotische constructie via een belastingparadijs. Gewoon een aanbouw omdat het gezin groeit. Een nieuwe keuken omdat de oude versleten is. Daarnaast onderhoud je het huis en doe je aan verduurzaming door te investeren in zonnepanelen en een warmtepomp. Netjes. Verantwoord. Allemaal betaald van geld waar al belasting over betaald is. Tien jaar later verkoop je je huis. De buurt is populairder geworden, huizenprijzen zijn gestegen, mede dankzij schaarste waar de overheid zelf jarenlang beleid op voerde. En daar is hij ineens: de overwaarde. En dan begint het politieke morele vingertje. Want inmiddels discussiëren we in Nederland openlijk over belasting op vermogensaanwas. Dus niet alleen belasting op rendement dat je daadwerkelijk ontvangt, maar op waardestijgingen op papier. Winst die nog niet eens gerealiseerd is. Geld dat misschien volledig vastzit in stenen. Het wrange is niet eens alleen het bedrag. Het wrange is de mentaliteit erachter. Alsof iedere vorm van opgebouwd vermogen verdacht is geworden. Alsof mensen die jarenlang voorzichtig leven, sparen, investeren en risico nemen een soort melkkoe zijn. We zijn in Nederland inmiddels op een punt aangekomen dat dezelfde euro onderweg meerdere keren wordt aangeslagen: bij verdienen, bij sparen, bij erven, bij investeren, bij bezit, bij waardestijging, en straks misschien zelfs bij niet-gerealiseerde winst. Ondertussen roept diezelfde overheid dat burgers financieel weerbaarder moeten worden, zelf verantwoordelijkheid moeten nemen en minder afhankelijk moeten zijn. Waarvan dan precies? Want wie werkt, spaart, aflost, investeert en vermogen opbouwt, lijkt tegenwoordig vooral een wandelende fiscale kansberekening. Veel politici verkopen dit alsof het alleen de ‘rijken’ raakt. Maar uiteindelijk raakt dit gewoon de Nederlandse middenklasse. Nederland dreigt langzaam een land te worden waar bezit niet meer wordt gezien als resultaat van discipline, risico en jarenlang werken, maar als iets waar de overheid automatisch mede-eigenaar van is.